Sinds 2018 experimenteert Inagro met houtkanten, meerjarige bloemenranden, een keverbank en een torenvalkkast op het zogenaamde FAB-perceel. FAB staat voor “functionele agrobiodiversiteit”, ofwel biodiversiteit in het landbouwlandschap die een meerwaarde kan betekenen voor de landbouw. Denk bijvoorbeeld aan bestuivers of aan natuurlijke vijanden. Deze week: houtkanten en bloemenranden.

Inagro experimenteert, leert en inspireert: houtkanten en bloemenranden (deel 2/2)

Houtkanten

In de winter van 2018-2019 werd aan de oostzijde van het perceel een gemengde houtkant aangeplant, bestaande uit twee parallelle rijen planten met 60 cm plantafstand in de rij en 85 cm plantafstand tussen de rijen. Soorten als kornoelje, hagebeuk, liguster en sporkehout en vlier werden telkens in groepjes van ongeveer 20 stuks over beide rijen heen aangeplant. Wilgen, hazelaar en klimop werden gezamenlijk als groep aangeplant, met 4 tot 6 stuks van iedere soort per groep.

Wij kozen voor deze samenstelling: gele kornoelje, rode kornoelje, hagebeuk, liguster, sporkehout, vlier, hazelaar, katwilg en enkele plantjes klimop (niet-klimmende variëteit).

2021-06-10-heg.JPG

Hoewel in eerste instantie boswilg de voorkeur geniet, is het niet altijd gemakkelijk om aan dit plantgoed te geraken. Daarom vervingen we boswilg in deze aanplant door katwilg.

In de winter van 2019-2020 werden de planten vervolgens tot ongeveer 15c m boven het maaiveld teruggezet om een dense vertakking te bekomen dicht tegen de grond. Maar gele kornoelje verdraagt dergelijke terugzetting niet zo goed. De hergroei herpakt zich traag, en zonder ingrijpen zullen ze de competitie met kruiden en hoog opgroeiende grassen (Frans raaigras en glanshaver) uit de ondergroei hoogstwaarschijnlijk verliezen.

Daarom werd de vegetatie onder de volledige haag gemaaid. Omdat de twee rijen te dicht bij elkaar staan, waren we genoodzaakt om een bosmaaier te gebruiken. Een wildmaaier geniet echter de voorkeur. Ter hoogte van de gele kornoelje werd ook handmatig de dichte, hoge begroeiing rondom de plantvoet weggehaald.

Onze ervaring: als je een houtkant aanplant, hou je best rekening met het onderhoud nadien. Je kan je baseren op dit schema:

  • Gebruik een gevarieerde mengeling van een tiental soorten
  • Plant twee rijen met voldoende onderlinge afstand, rekening houdend met de breedte van je wildmaaier en de brede teruggroei na afzet
  • Respecteer afstand tussen de planten in de rij: 60 cm
  • Zet af op een hoogte van 50 cm


Op basis van onze ervaringen met de oostelijke houtkant werd in de winter van 2019–2020 aan de westelijke zijde van het perceel een gemengde houtkant met een iets andere samenstelling aangeplant.  

Wij kozen voor deze samenstelling: rode kornoelje, hagebeuk, liguster, sporkehout, vlier,  hazelaar, veldesdoorn, wollige sneeuwbal, schietwilg en boswilg.

Onze ervaring: je kan niet op alles voorbereid zijn. De combinatie van een droge zomer met de sterk verdichte laag in de ondergrond zorgde ervoor dat de planten het niet overleefden. Daarom werd er in de winter van 2020–2021 opnieuw aangeplant, in groepjes van variërende grootte, dit keer ook rekening houdend met de breedte van de wildmaaier en de impact van terugzetting (terugzetten zorgt onderaan voor een verbrede teruggroei).

Komende winter (2021–2022) zullen ook hier de planten teruggezet worden, maar onze ervaring met de oostelijke houtkant leert ons dat we ze niet te kort mogen afzetten. Het terugzetten blijft sowieso een interessante techniek om te verzekeren dat de houtkant ook onderaan goed dichtgroeit.

Bloemenranden

In het voorjaar van 2020 werden er langs de binnenzijde van beide houtkanten tijdelijke eenjarige bloemenranden aangelegd. Begin april 2021 werd het definitieve, meerjarige mengsel ingezaaid. Dat is niet ideaal: inzaaien in het vroege najaar (september) geniet immers de voorkeur. Meerjarige mengsels bevatten zaden die een winter nodig hebben om tot kieming te komen. Bovendien geef je de zaden een groeivoorsprong waardoor ze beter kunnen concurreren met spontaan opkomende (on)kruiden. We houden je op de hoogte van de verdere ontwikkeling.

Samenstelling: kropaar, rood zwenkgras, veldbeemdgras, wilde bertram, duizendblad, bernagie, karwij, korenbloem, gewoon knoopkruid, koriander, groot streepzaad, grote kaardenbol, boekweit, bermooievaarsbek, beemdkroon, ruige leeuwetand, gewone margriet, muskuskaasjeskruid, hopklaver, luzerne, gewone pastinaak, avondkoekoeksbloem, rode klaver en witte klaver.