Dit seizoen nemen we een nieuwe ekoploeg in gebruik op onze proefvelden. Die ploeg is ontworpen om ondiep te ploegen en om bovenover te rijden. Kunnen we daarmee het beste uit twee werelden – ploegen en niet-kerende grondbewerking – combineren?

Inagro verkent mogelijkheden van de ekoploeg

Een gepaste bodembewerking is één van de peilers voor een vruchtbare bodem, zowel op korte als op lange termijn. In essentie moet een diepe bodembewerking in het voorjaar eventuele verdichting in de bouwvoor opheffen en de basis leggen voor een goed zaaibed. Hoewel er meer aandacht is voor niet-kerende bodembewerking, zien we dat veel landbouwers dit voorjaar opnieuw vasthouden aan de conventionele ploeg.

 

Ploegen heeft inherent enkele nadelen

Vooral in de tweede helft van de vorige eeuw kende de ploeg een belangrijke doorontwikkeling. We ruilden het paard in voor een kleine tractor en de tractoren zijn sindsdien enkel maar gegroeid. De ploeg groeide mee en ging ook steeds dieper in de grond. De smerende snede van de ploeg en het tractorwiel in de voor zijn twee belangrijke oorzaken van de ondertussen gekende en erkende ploegzool. Organisch materiaal (stalmest, groenbemesters, gewasresten,…) dat diep is ingewerkt blijft inert of gaat zelfs rotten (blauwverkleuring) in plaats van verteren bij gebrek aan zuurstof voor het bodemleven. En het bodemleven zelf wordt op zijn kop gezet. Onder andere de diepgravende pendelaars zijn geen fan van ploegen.

 

Niet-kerende grondbewerking heeft ook beperkingen

Sommige boeren kiezen resoluut voor niet-kerende of voor gereduceerde bodembewerking. Ook op het proefbedrijf biologische landbouw van Inagro hebben we de ploeg in 2016 grotendeels aan de kant gezet. Met een aangepaste strategie in voorbewerking en keuze van groenbemesters is veel mogelijk. Ook ons teeltplan leent zich er goed voor. Algemeen hebben we de indruk dat de grond positief reageert op onze ploegloze aanpak. Toch moeten we ook enkele nadelen erkennen. Vandaag telen we bijvoorbeeld weinig of geen vroege fijne zaaigewassen (bv. uien). En grasklaver en wintervaste groenbemesters vernietigen is vrij bewerkelijk in het voorjaar. Nu we meer en meer te maken krijgen met droge voorjaren, lijkt het organisch materiaal uit stalmest en groenbemesters droog en inert aan het bodemoppervlak te liggen.

 

De ekoploeg, het beste van twee werelden?

De ekoploeg, kritici noemen hem een veredelde stoppelploeg, is niet nieuw. Misschien komt de ekoploeg zelfs terug dichter bij de originele paardenploeg: ondiep werk, smalle voren, geen wiel in de voor,… Eind vorige eeuw maakte de ekoploeg van Rumpstadt in Nederland al even opgang. De voorbije jaren zagen we in Frankrijk (o.a. Bugnot) en Nederland (o.a. Ovlac - Koeckhoven.net - en Cramer) vernieuwde interesse voor het concept.

Het lage energieverbruik en de hoge capaciteit zijn twee gunstige neveneffecten. Inagro introduceerde de ekoploeg in Vlaanderen in 2018 tijdens de Biovelddag op het proefbedrijf biologische landbouw. Ondertussen is biologisch melkveehouder Herman D’Hauwe een van de enthousiaste gebruikers.

 

Inagro investeert in eigen ekoploeg

De voorbije winter kochten we een nieuwe achtscharige Ovlac ekoploeg met een werkbreedte van 3 meter. Op elke schaar kunnen we een woelpoot plaatsen om de grond dieper om te woelen. Koeckhoeven.net stelde de ploeg vorige week in gebruik en gaf meteen enkele aandachtspunten mee aan de medewerkers. Op het veld waarop de ploeg werd afgesteld, bleek onder andere een gepaste voorbewerking van belang te zijn om een goede kering te verzekeren.

Koeckhoven.net geeft aan dat 5 cm mogelijk is. 10 à 15 cm is wellicht meer reëel. Inagro zal de mogelijkheden van de ekoploeg zowel in de biologische als in de gangbare teelt verkennen. Onder andere in het CCBT-project ‘Ekoploegen of niet-kerend, organische stof tot nadenken’ leggen we op het proefbedrijf biologische landbouw proeven aan in bloemkool en in prei waarbij we de ekoploeg vergelijken met niet-kerende grondbewerking.

Ekoploeg_042021_.jpg

Foto: Koeckhoeven.net stelde de ploeg vorige week in gebruik en gaf meteen enkele aandachtspunten mee aan de medewerkers.

 

 

Het Vlaams Landbouwinvesteringsfonds (VLIF) ondersteunt deze duurzame investering.

Logo_Dep_LBVIss_22042021.png

 

Gekoppelde thema's & sectoren: Akkerbouw | Biologische Productie | Groenten Open Lucht