In het derde deel van de reeks nieuwsberichten over het gebruik van netten en klimaatdoeken in de groenteteelt gaan we dieper in op de effecten van afdekking op het microklimaat in het gewas. Dat effect kan sterk verschillen onder de verschillende types en soorten netten. De luchtdoorlatendheid van het net is daarbij een belangrijke bepalende factor, wat op haar beurt afhankelijk is van de maaswijdte en de structuur van het net.

Gebruikswijzer netten in de groenteteelt - deel 3: Microklimaateffecten op gewassen onder afdekking

Hogere nachttemperatuur onder netten

In het vorige nieuwsbericht gaven we advies over de meest geschikte netten tegen bladluizen in sla voor drie teeltperiodes. In de proef met little gem in Sint-Katelijne-Waver plaatste het PSKW temperatuur- en vochtsensoren onder een aantal netten in de zomer. Onderstaande figuur geeft de registraties weer onder drie verschillende netten. Vooral tijdens de nacht zien we effecten op het microklimaat. Bij sommige netten zien we een nachtelijke temperatuurbuffer. Dat wil zeggen dat de temperatuur tijdens de nacht iets hoger blijft (zo’n 3°C) onder de netten in vergelijking met de situatie daarbuiten. Dat effect is het grootst na warme dagen. Van de geteste netten toonden de Ornata addu 80100, Insectprotect 0.8 en tripsgaas deze werking, maar Ornata light niet.
 
 
20210317_Blog3Afdekmaterialen_Fig.png
Onder het insectengaas Ornata addu 80100 is de luchttemperatuur ’s nachts hoger dan onder een wildnet. Onder het tripsgaas is de dagtemperatuur ook iets hoger.
 
 
Dat heeft ook een rechtstreekse invloed op de RV onder de netten. Wanneer het ’s nachts warmer blijft onder de netten, kan de lucht meer vocht bevatten en blijft de RV lager. Als de RV stijgt tot 100%, treedt er condensatie op. De verschillen in RV tussen  de behandelingen zijn niet zeer groot, maar wel genoeg om het verschil te maken tussen wel of geen condensatie. En dat kan een belangrijke invloed hebben op het gewas, want condensatie zorgt voor een hoger risico op aantasting van ziekten.

Bij zeer fijne maaswijdtes, zoals het tripsgaas, is de temperatuur voortdurend een kleine 2°C hoger, ook overdag. Deze metingen geven ons dus nuttige extra info maar zijn nog maar bij enkele netten uitgevoerd. In toekomstig onderzoek zullen meer metingen gebeuren.
 
 
Gewijzigd microklimaat heeft invloed op het gewas
Het gewijzigde microklimaat kan zowel een positief als een negatief effect op de teelt hebben, afhankelijk van het seizoen en de weersomstandigheden. Onder netten zien we vaak een hogere opbrengst. In het voorjaar en bij korte teelten is dat effect het grootst, voornamelijk door het effect van de temperatuur. De temperatuur beïnvloedt de groei van de plant, maar mogelijks ook de mineralisatie in de grond. In de proef met Chinese kool hebben we tot wel 70% meeropbrengst gehaald onder afdekking. In langere teelten en najaarsteelten geldt soms het omgekeerde en zien we juist een productie-afname, bijvoorbeeld bij prei. Vermoedelijk speelt de verminderde lichtintensiteit onder de netten dan een belangrijke rol.

Wanneer het gewas beter groeit onder het net, doet het onkruid dat helaas ook. Onder afdekking moet je daarom de onkruidgroei nog nauwer opvolgen. Daarnaast zijn er nog andere neveneffecten op het gewas, van het type net en de teelt. Zo zien we soms ook teeltvervroeging of juist -verlating onder afdekking, of kunnen bepaalde netten droogtestress in de zomer verminderen.
 
 
In het najaar netten op tijd afnemen
In het najaar worden de dagen donkerder en vochtiger, waardoor veel ziektes opduiken. Afdekking met netten versterkt dat nog. In de najaarsteelt little gem namen we bijvoorbeeld meer valse meeldauw waar onder afdekking. De lagere lichtintensiteit kan daarnaast zorgen voor een lagere productie.

Ook voor plagen die tot in het najaar actief blijven, is het microklimaat onder netten gunstiger. Bovendien zitten ze er meer afgeschermd van hun natuurlijke vijanden. Dat is het geval voor wittevlieg en melige koolluis in koolgewassen. In teelten met een lange groeiduur, zoals spruitkool, werkt dat opbrengst- en kwaliteitsverliezen in de hand.
 
20200911_BIO_OrnataAddu_bladluis_spk.jpg20200911_BIO_OrnataAddu_LHB_spk.jpg
Melige koolluis kan zich onder fijnmazige netten meer ongestoord ontwikkelen o(foto links) omdat sommige van hun natuurlijke vijanden, zoals het lieveheersbeestje, niet door het net kunnen (foto rechts).

Daarom is het aangeraden de netten er af te halen zodra ze niet meer nodig zijn. Plagen monitoren kan daarbij helpen. Bij korte en gevoelige teelten (sla, Chinese kool,…) kan je de netten er meestal wel de hele teeltduur op laten liggen.
 
 
Nood aan meer overzicht?
Via de drie verschenen nieuwsberichten kon je al heel wat info sprokkelen over het gebruik van netten in de groenteteelt. Daarnaast kan je bij verschillende leveranciers van netten informatie inwinnen over hun aanbod. Heb je nog moeite om een keuze te maken en heb je nood aan meer overzicht, kijk dan uit naar ons volgende en laatste nieuwsbericht van deze reeks!
 
 
 
Onderzoek uitgevoerd in het kader van het CCBT-project "Gebruikswijzer voor afdekmaterialen in de groenteteelt".CCBT_vlaanderen_combi_klein.jpg Inagro leden websiteLogoPSKW_wit.png

Gekoppelde thema's & sectoren: Biologische Productie | Groenten Open Lucht