Puntvervuiling is de belangrijkste oorzaak van gewasbeschermingsmiddelen in waterlopen. Tijdens een demonamiddag gaven we landbouwers tips mee om puntvervuiling te vermijden op het veld en op het bedrijf. Lees in deze blog wat er allemaal aan bod kwam.

Landbouwers krijgen tijdens demonamiddag tips om puntvervuiling te vermijden

Puntvervuiling is verantwoordelijk voor 50 tot 60% van de verontreiniging van de waterlopen door gewasbeschermingsmiddelen. Onder puntvervuiling valt onder andere vermorsingen tijdens het vullen van het spuittoestel, spoelen en reinigen van het spuittoestel op verkeerde locaties (zoals nabij een waterloop of verhard oppervlak met afvoer naar het rioolputje), maar ook slordig omspringen met lege verpakkingen en zegels kunnen puntvervuiling veroorzaken.


Vullen en spoelen op het veld
 
Het veld is de beste plaats om een spuittoestel te vullen en te spoelen, aangezien er micro-organismen in de bodem zitten die gewasbeschermingsmiddelen afbreken. Er werd dan ook gestart met tips en handige tools op het spuittoestel om het vullen, spuiten en spoelen op het veld te vergemakkelijken.
 
Een rondpompsysteem zorgt dat alle secties met elkaar en met de spuittank in verbinding staan en de spuitvloeistof kan circuleren doorheen de volledige spuitboom vooraleer de hoofdkraan open gezet wordt. Op die manier kan je direct beginnen spuiten op het veld en moet je niet stationair staan spuiten tot er effectief spuitmiddel uitkomt. Anderzijds kan je sneller alle leidingen spoelen. Het spoelwater kan je dan versneld op het veld uitspuiten of terug in de spuittank brengen. Let wel, bij dit laatste moet je het spoelwater kunnen opvangen. Dit spoelwater kan je opnieuw gebruiken of verwerken.
 
Spoelen op het veld is een heel belangrijke maatregel om puntvervuiling te vermijden. Daarbij wordt water uit de schoonwatertank in de spuittank gebracht om de spuittank en de leidingen te spoelen. Je voegt de waterhoeveelheid uit de schoonwatertank best in 3 stappen toe aan de spuittank. Op die manier heb je een veel betere verdunning van het spuitmiddel. Nieuwere spuittoestellen zijn vaak voorzien van een automatisch reinigingspakket in de spuitcomputer. Enkel het volume schoon water ingeven in de spuitcomputer en het spoelwerk wordt automatisch uitgevoerd. Je moet dus verder niks meer handmatig doen. Dit werd getoond op een Amazone spuittoestel van Agrilemahieu.

Daarnaast bestaat ook een continue inwendig reinigingssysteem. Continue reiniging werkt door middel van verdringing, in plaats van verdunning. Bij continue reiniging wordt schoon water uit de schoonwatertank via één of meerdere spoelkoppen boven in de tank gespoten. Het schone water verdringt op die manier de spuitvloeistof die, door de gewone spuitpomp, aan de onderzijde van de tank wordt afgevoerd en verspoten. De veldspuit kan in korte tijd en met minder water grondig gereinigd worden. Dit laatste systeem werd door William van AAMS Salvarani voorgesteld. Heb je interesse in dergelijk systeem? Contacteer ons, want we zijn nog op zoek naar een spuittoestel waarop we dit zouden mogen demonstreren.
(lees verder onder de foto)
 
Demonstratie_InwendigReinigingssysteem_190924_2.jpg
Foto. Demonstratie van het opbouw continue inwendig reinigingssysteem van AAMS Salvarani
 
 
Opvang restwater op het bedrijf
Indien er restwater met resten van gewasbeschermingsmiddelen meegebracht worden naar het bedrijf, is het belangrijk dat dit restwater opgevangen wordt. Dit kan aan de hand van opvangbakjes, een verplaatsbare vul- en spoelplaats of een betonnen vul- en spoelplaats met opvang van restwater op het bedrijf.
 
Aan landbouwers met hun landbouwbedrijf in het afstroomgebied van de Bollaertbeek werden opvangbakjes ter beschikking gesteld. De bakjes dienen om het spoelwater van een eventueel (extra) inwendige reiniging op het bedrijf op te vangen, zodat dit water niet naar de riolering of beek loopt. De opvangbakjes werden gedemonstreerd en ervaringen werden uitgewisseld. Wil je graag meer lezen over de ervaringen van de landbouwers met deze opvangbakjes, lees dan zeker ook de blog hierover. Wil je hier meer info over of heb je zelf interesse in dergelijk opvangbakje en woon je in het gebied? Contacteer ons!
 
Een andere opvangmogelijkheid voor zowel (extra) inwendige als uitwendige reiniging is de opplooibare bache, de verplaatsbare spoelplaats. Kan je niet altijd spoelen of reinigen op het veld? Heb je niet direct (ver)bouwplannen op het bedrijf? Dan kan deze bache een tussenoplossing zijn om het restwater niet naar het oppervlaktewater te laten stromen. Alle spoel- en reinigingswater wordt op de bache opgevangen. In de hoek wordt het restwater met een dompelpomp weggezogen en opgevangen in een IBC container of citerne.
 
Op het bedrijf kan ook een vul- en spoelplaats met opvang van restwater worden aangelegd. Dit kan overdekt of in open lucht. Kort gezegd is dit een betonnen plaats, waarop het spuittoestel wordt gevuld en gereinigd en waarvan de beton afloopt naar een opvangput met gescheiden afvoer van rest- en regenwater. Het restwater moet opgevangen worden in een citerne voor restwateropslag. Regenwater mag ofwel opgevangen worden in een regenwaterciterne of wegstromen naar de waterloop.
 
Heb je zelf plannen om te (ver)bouwen? Denk dan zeker aan de aanleg van een vul- en spoelplaats voor het spuittoestel met opvang van restwater. Neem contact op met ons, we adviseren graag wat voor jouw bedrijf de beste oplossing is! En denk er ook aan om dit mee te nemen bij de aanvraag van je omgevingsvergunning en VLIF dossier.
 
 
Verwerking van restwater op het bedrijf
 
Als laatste onderdeel van de namiddag werden de verschillende zuiveringssystemen uitgelegd. Op het bedrijf waar we te gast waren, stond een prototype van de Remdry®. Dit systeem werkt op basis van verdamping. Het restwater wordt in de Remdry® gebracht, waarna het water gaat verdampen. De resten van gewasbeschermingsmiddelen blijven achter op het zeil en dat zeil wordt dan in het najaar meegegeven met Agrirecover voor verwerking. Jaarlijks moet een nieuw zeil in de Remdry® gelegd worden. De Heliosec® is tweede systeem om restwater te verwerken obv verdamping.
 
Daarnaast werd ook de biofilter, fytobak en Phytobac® uitgelegd. Deze systemen zuiveren het restwater op een biologische manier. De verwerkingseenheid bevat een mengsel van stro, compost en teelaarde. In de teelaarde zitten de micro-organismen die de gewasbeschermingsmiddelen afbreken. Het water verdampt uit zo’n systeem. Dergelijke systemen kan je gerust zelf bouwen. Meer info hierover vind je in de brochure “Zuivering van restvloeistoffen van het spuittoestel – praktische leidraad”, die in bijlage bij deze blog toegevoegd werd.
 
Ook de Sentinel® werd gedemonstreerd. Dit systeem gaat het restwater op een fysico-chemische manier zuiveren. Er worden chemicaliën toegevoegd aan het restwater. Deze chemicaliën vormen vlokken met de gewasbeschermingsmiddelen in het restwater. De vlokken bezinken, worden af gefilterd en verwerkt door Agrirecover. Heb je zelf restwater op het bedrijf en nog geen mogelijkheid om het te verwerken? Bel ons. Gedurende het project komt de Sentinel® gratis het restwater verwerken bij landbouwers in het afstroomgebied van de Bollaertbeek.
 
Contact:  Elien Dupon: elien.dupon@inagro.be of 051 14 03 07.
Gekoppelde thema's & sectoren: