Een groenbedekker inzaaien na de oogst van granen kan een extra snede ruwvoeder opleveren. Zeker in een droge zomer waarin de ruwvoedervoorziening krap wordt is dat een welgekomen aanvulling van de voorraad. In een proef met vijf mengsels van grasachtigen en vlinderbloemigen vertoonde een mengsel van zomerhaver, alexandrijnse klaver en wikke de hoogste opbrengst van drogestof (4,2 ton DS/ha). Het mengsel met dezelfde vlinderbloemigen, in combinatie met Italiaans raaigras had een hoger eiwitgehalte, maar een lagere opbrengst drogestof (2,9 ton). Mengsels met soedangras (sorghum) stelden ons teleur.

Groenbedekkers als ruwvoeder

Extra ruwvoeder oogsten
Door het warme voorjaar werden een aantal teelten vroeg geoogst. Daardoor was het al vroeg mogelijk om een groenbedekker in te zaaien. Door de aanhoudende droogte in de zomer kampen verschillende (biologische) veebedrijven met een tekort aan ruwvoeder. Dat maakt het interessant om groenbedekkers te zaaien waarvan nog een snede geoogst kan worden als ruwvoeder.

Op het biobedrijf van Inagro werd op 26 juli 2017 een proef ingezaaid met vijf mengsels van groenbedekkers (tabel 1). Naast een aantal gekende groenbedekkers - zoals Japanse haver en Italiaans raaigras - testten we ook sorghum (of soedangras) uit. Om ook wat extra eiwit te kunnen oogsten, kan je dat combineren met een vlinderbloemige. Wij kozen voor Alexandrijnse klaver en wikke. Alexandrijnse klaver ontwikkelt snel en is vorstgevoelig. Als de groenbedekker pas het volgende jaar wordt ondergewerkt en er ook nog een snede in het voorjaar geoogst kan worden, dan verdient inkarnaatklaver de voorkeur. Die is wintervast en kent in het voorjaar nog een stevige ontwikkeling.

Tabel 1 Zaaihoeveelheden mengsels groenbedekking  

Zaaihoeveelheden.emf.jpg

Behalve voor het mengsel van sorghum en Perzische klaver (verkocht als Sorgomix) wordt met deze zaaizaadhoeveelheden voldaan aan de voorwaarden voor EAG groenbedekking.

Teeltverloop en voederwaarde
Bij opkomst van de groenbedekkers was er een zeer sterke ontwikkeling van knopkruid. Sorghum stond zeer dun en bleek. Japanse haver, Italiaans raaigras en zomerhaver ontwikkelden goed. In alle mengsels hadden de vlinderbloemigen te lijden onder de concurrentie met het knopkruid.      

De proef werd geoogst op 19 september 2017. We bepaalden de opbrengsten en analyseerden de voederwaarde (tabel 2).

 

Tabel 2 Voederwaarde per kg DS en drogestofopbrengsten van mengsels van groenbedekkerstabel_voederwaarde.jpg


 


 

Mengsels met sorghum

In Frankrijk nam het areaal sorghum de voorbije jaren sterk toe. Naast de types die als graangewas worden geteeld, wordt het type soedangras ingezet als voedergewas om in te kuilen zoals gras. Het is een tropische plant die onder optimale omstandigheden op 60 dagen 5 ton DS kan produceren. De opkomst van de sorghum in de twee mengsels was matig, waardoor knopkruid de kans kreeg massaal te ontwikkelen. Daarbij werd ook de groei van de vlinderbloemigen onderdrukt. De gemeten drogestofopbrengst is hoog, maar bestaat wellicht voor de helft uit knopkruid.    
Voor de voederwaardebepaling werd het knopkruid verwijderd. Sorgomix was eiwitrijk (21% RE), maar beide mengsels hadden een lagere verteerbaarheid en VEM-waarde.

sorghumAW.jpg

Mengsel met Italiaans raaigras

In dit mengsel was de onkruiddruk laag en waren de vlinderbloemigen het best vertegenwoordigd, wat zich weerspiegelt in een hoog eiwitgehalte (23% RE). Ook de verteerbaarheid is hoog, waardoor dit mengsel een hoge VEM-waarde heeft. De drogestofopbrengst was wel het laagst, waardoor de VEM- en DVE-opbrengst per ha lager uitvallen.



 


 
italiaansAW.jpg

Mengsels met haver  

De Japanse haver en de zomerhaver kenden een goede ontwikkeling. Het waren vooral de vlinderbloemigen die bij opkomst concurrentie ondervonden van het knopkruid. Bij de oogst was nog maar een beperkte hoeveelheid onkruid aanwezig. Deze mengsels gaven een hoge drogestofopbrengst met een hoog suikergehalte.

Het mengsel met zomerhaver scoorde in deze proef het best, zowel naar drogestofopbrengst (4,2 ton DS/ha) als naar voederwaarde. De goede verteerbaarheid en hoog suikergehalte zorgen voor de hoogste VEM-waarde, in combinatie met een hoog eiwitgehalte (19% RE).    

haverAW.jpg

 


 

 

Besluit
Na een oogst van graan als gps of vochtig graan en vóór de inzaai van een wintergraan is het mogelijk om nog een extra snede ruwvoeder van om en bij 4 ton DS te oogsten in de tweede helft van september. Sorghum of soedangras bieden in dat geval geen potentieel.

Italiaans raaigras haalt bij een dergelijke korte tussenteelt slechts een beperkte opbrengst (2,9 ton DS/ha), maar met een goede voederwaarde. Dankzij de goede weersomstandigheden zit er wel nog heel wat groei in het Italiaans raaigras en de Alexandrijnse klaver, waardoor een tweede snede mogelijk is dit najaar. Zomerhaver tenslotte kon een goede opbrengst (4,2 ton DS/ha) combineren met een behoorlijke voederwaarde.